Arion

 

19.aprila u galeriji Doma kulture Studentski grad otvorena je izlozba pod nazivom “Slike”. Na ovoj izlozbi izlozeno je dvadeset i pet platna u tehnici ulja na platnu. U nastavku sledi uvodni text ciji je deo iskoriscen za predgovor kataloga za ovu izlozbu.

 

Uvodni tekst
 

„Dopuštanje“ u savremenoj umetnosti ne znači prenebregavanje nekakvih već izgrađenih postulata. Motiv inicira razvoj, motiv inicira ono što će kasnije evoluirati u predmet humane recepcije. Kroz istoriju umetnosti često nailazimo na pitanje, motiv ili ideja, smisleno ili podsvesno (čitaj : predsvesno), originalno ili eklektično. U fokusu svih ovih pitanja nalazi se motiv kao primarni činilac savremene postavke i analize umetničkog dela.
 Ako sliku posmatramo sa stanovišta teoretičara boje ili forme ista dobija drugačiju značnost, motiv sada postaje sekundarni činilac koji u tom slučaju ima funkciju nosećih stubova u arhitekturi, dakle element bez koga je nemoguć balans. Upravo tu ravnotežu nalazimo u slikama autora Ariona Asllanija, harmoniju sinkretizma izmedju podređenog i pretpostavljenog odnosno motiva i ideje i obratno.
Autor se bavi motivom kao primarnim činiocem slikarske gradnje, u raznorodnom okruženju (eksterijer/enterijer). Slika postaje predmet svog sopstvenog motiva i kontekst predstave se kreće upravo u smeru traženja i interpretacije esencijalnog motiva. Eksterijer i enterijer postaju integralni deo motiva u situaciji gde predmet slike relativizuje prostor u kome se dešava igra poznata kao slikarski postupak.
Krovna kompozicija ili intimistički enterijer, aranžirana postavka u (ne)aranžiranom ambijentu predstavljaju samo deo problematike u slikama ovog autora. On se kreće pomalo krivudavim i trnovitim stazama u ekspresionističkom građenju slike. Umetnik teži ka potpunoj apstrakciji zadate teme, teži ka pojednostavljenju i svođenju već dobro poznatih motiva. Autor se nalazi na pravom putu, samo umesto autoputem kreće se magistralnim putem i to sa jednom trakom. Dakle on kreće od apstrakcije, od apstraktnog svođenja kompozicije kako bi došao do autorski prihvatljivog apstraktnog rešenja, ali iz apstraktnog skreće sve više u ekspresivno a ono implicira u realno. Tako da svaka slika Ariona Asllanija prolazi najmanje kroz svoje tri faze u likovnoj gradnji. Od apstraktnog ka apstraktnom, od apstraktnog ka ekspresivnom i od ekspresivnog ka realnom (sa težnjom ka apstraktnom). I opet apstraktno ostaje kao dominantna težnja u svim radovima ovog umetnika, kao nekakva tanka prozirna nit koja se u mahovima poput paučine nagoveštava u svakoj slici, i ostaje tu do prvog naleta vetra, pa se zatim u mahovima periodično vraća.
Arhitektonsko tretiranje kompozicije evocira na vezu i privrženost ka takozvanim nemačkim „teškašima“ (ekspresionistima). Ruovsko svođenje bojenih tretmana ili Kiferovska egzaktnost, Šnabelovska kompozitnost, Šumaherov gest ili Rotlufova glorifikacija motiva. Sve ovo ukazuje na težnju ka ekspresivnim formama, ka nepatvorenom gestu. Ali umetnik suštinski, samo delimično uspeva da uspostavi tu ravnotežu, iako je formalno i idejno na dobrom putu. Osnovni problem se javlja u inverziji različitih divizija građenja slike (od apstraktnog ka apstraktnom) i nemogućnosti otvaranja novog poligona u okviru iste teme za pomenuti problem. Gest pretpostavlja boju a boja pretpostavlja kompoziciju i u takvoj relaciji postavlja se možda i ključno pitanje za stvaralaštvo ovog autora kao i istoriju umetnosti uopšte : „Da li je Boja ta koja pretpostavlja likovni momenat u slici, formu, crtež i kompoziciju ili je Motiv taj koji uslovljava i relativizuje čitavu likovnu strukturu pa i boju u ovom slučaju“? Pitanje ostaje hipotetičko.
Boja u slici ovog autora nagoveštava da je u pitanju ekspresivni pristup motivu. Autor se ne bavi bojom kao takvom i ne podređuje ostale likovne elemente boji, naprotiv, on ravnopravno tretira sve elemente slike i na osnovu toga formira jedno tolerantno okruženje, gde se naizmenično smenjuje supremacija svih likovnih elemenata u okviru platna. On sve ove elemente postavlja u jukstapoziciju. Jedan element koji sve ove faktore drži u stanju relativne ravnoteže i pripravnosti, i koji pritom ne dozvoljava da jedan element podceni ili preceni drugog jeste motiv, odnosno subjekt u slici. Ovaj subjekt se izjednačava sa samim subjektom stvaranja (čitaj : autorom) koji se akomodira uslovima koje kreira upravo sam motiv. 
U uslovima i situaciji kontrole motiva nad ostalim elementima slike umetnik indukuje jedan pomalo „zastareli“ princip recepcije štafelajne slike. Oslanjajući se na Fibonačija (zlatni presek) i Leonarda (tri dužine dijagonale) a u skladu sa uputstvima koje je i sam Rembrant bio „prinuđen“ da izda posmatraču prilikom razgledanja slika, kako se isti u datoj situaciji ne bi našao u konfuziji, autor ukazuje na nužnost sukcesivnog i partikularnog posmatranja slike, ostavljajući pritom slobodu recepijentu u odabiru posmatranja, redosledu kao i dinamici primanja slikanog sadržaja. Poliptih kao i singl platna u funkciji serije u vizuelnom kontekstu, zahtevaju neku vrstu preparacije vidnog polja posmatrača.
 Umetnost je prestala da postoji ljudi (more…)